Little Bee — Chris Cleave

Momen­teel ben ik ‘inbe­t­ween two books’. Soms blijft een gele­zen boek lan­ger in mijn gestel zit­ten en lukt het me niet met­een in een vol­gend boek te dui­ken. Dat kan ver­schil­len­de rede­nen heb­ben: aan­grij­pend onder­werp, span­nen­de page-tur­ner, ont­hut­send slecht met boven­dien een anti-cli­max. Bij Litt­le Bee van Chris Clea­ve was het een com­bi­na­tie van pran­gend ver-van-mijn-bed onder­werp ver­teld van­uit ori­gi­neel wis­se­lend per­spec­tief, cir­ke­lend rond­om onmo­ge­lij­ke per­soon­lij­ke keu­zes met ver­strek­ken­de gevol­gen. U begrijpt, ik beschouw dit als een aan­be­ve­ling en pro­beer u over te halen ook dit boek te gaan lezen.
Maar ik zit met het pro­bleem dat de wer­ven­de ach­ter­flap­tekst van het boek wel­is­waar graag heeft dat een enthou­si­as­te lezer recla­me gaat maken, ech­ter zon­der in te gaan op de inhoud zelf:

We don’t want to tell you WHAT HAPPENS in this book. It is a tru­ly SPECIAL STORY and we don’t want to spoil it. NEVERTHELESS, you need to know enough to buy it, so we will just say this:

This is the sto­ry of two women. Their lives col­li­de one fate­ful day, and one of them has to make a ter­ri­ble choi­ce, the kind of choi­ce we hope you never have to face. Two years later, they meet again — the sto­ry starts the­re…
Once you have read it, you’ll want to tell your friends about it. When you do, plea­se don’t tell them what hap­pens. The magic is in how the sto­ry unfolds.”

Nu heb ik zelf het idee dat dit ver­haal niets aan kracht ver­liest wan­neer men voor­af weet wat de clou is. Eer­der het omge­keer­de. Ik heb me al voor­ge­no­men het boek bin­nen­kort nog eens te lezen om de lijn­tjes, zorg­vul­dig door de schrij­ver uit­ge­zet, beter op waar­de te kun­nen schat­ten. Het is net als bij The Sixth Sen­se. Zelfs al weet je dat Bru­ce Wil­lis toe­ge­tre­den is tot het land der doden, dan nog laat je je mee­sle­pen door hoe het ver­haal ver­teld wordt en is de ver­ras­sing aan het eind even over­rom­pe­lend als bij de eer­ste keer. En er is nog meer bewon­de­ring voor het vak­man­schap van de film­ma­ker die in staat is ons op het ver­keer­de been te zet­ten ter­wijl we weten hoe zijn kunst­je in elkaar zit.

Maar wees gerust. Geen ‘spoi­ler alert’. Ik zal hier niet uit de doe­ken gaan doen welk onmen­se­lijk dilem­ma een getrouwd stel op het strand van Nige­ria over­valt. Of hoe de uit­komst van die keu­ze van­af dat moment hun ver­de­re leven, als­ook van alle betrok­ke­nen, bepaalt. Gelooft u maar van mij dat het zal schok­ken. Dat u, wan­neer u ook maar een grein­tje inle­vings­ver­mo­gen zult heb­ben, bewust of onbe­wust een afwe­ging gaat maken van wat uw eigen beslis­sing zou zijn geweest. Of van uw part­ner. En ik denk dat de uit­komst con­fron­te­rend zal zijn. Over uzelf. En over uw part­ner. Mits u die goed meent te ken­nen. Wat nog zal tegen­val­len mocht het alle­maal, wat god ver­hoe­de, ooit eens zo ver komen.

Wat ik u wel ga ver­tel­len? Dat het ver­haal spran­kelt en bruist in al zijn ont­luis­te­ren­de tra­giek. De twee vrou­we­lij­ke hoofd­per­so­nen (ver­twij­fel­de ille­ga­le asiel­zoek­ster en suc­ces­vol­le glos­sy hoofd­re­dac­tri­ce) nemen u bij beur­ten bij de hand om ieder voor zich hun ver­sie van het ver­haal te ver­tel­len. En ze rich­ten zich daar­bij recht­streeks tot de lezer in een taal die over­tui­gend en natuur­lijk is. Erg knap is dat er ner­gens ech­te her­ha­ling is. Natuur­lijk wordt er naar geza­men­lij­ke beleef­de gebeur­te­nis­sen ver­we­zen, maar niet door het­zelf­de nog­maals op een ande­re manier te ver­tel­len. Het ver­haal ont­rolt zich gedu­ren­de het eer­ste gedeel­te van het boek terug in de tijd naar het dra­ma­ti­sche voor­val op het strand, om daar­na van­uit het heden voor­uit te gaan. En de spreek­sters nemen als het ware tel­kens het stok­je van elkaar over. Onge­merkt ga je van hen bei­den hou­den ter­wijl onder­tus­sen dui­de­lijk wordt dat er weer een dilem­ma in de toe­komst op hen wacht. Kort­om, het is geen vro­lijk boek hoe­wel het barst van een vreemd soort humor of licht­heid in hoe de tra­giek ver­teld wordt. Eigen­lijk wordt dat al in de eer­ste pagina’s aan­ge­kon­digd:

[…] On the girl’s brown legs the­re were many small whi­te scars. I was thin­king, Do tho­se scars cover the who­le of you, like the stars and the moons on your dress? I thought that would be pret­ty too, and I ask you right here plea­se to agree with me that a scar is never ugly. That is what the scar makers want us to think. But you and I, we must make an agree­ment to defy them. We must see all scars as beau­ty. Okay? This will be our secret. Becua­se take it from me, a scar does not form on the dying. A scar means, I sur­vi­ved.
In a few breath’s time I will speak some sad words to you. But you must hear them the same way we have agreed to see scars now. Sad words are just ano­ther beau­ty. A sad sto­ry means, this sto­ry­tel­ler is ali­ve. The next thing you know, some­thing fine will hap­pen to her, some­thing mar­ve­lous, and then she will turn around and smi­le. […]
p.9 Litt­le Bee, Chris Clea­ve

Ik zeg, lezen dat boek. En mocht het boven­staan­de u nog niet vol­doen­de over­ge­haald heb­ben, doe het dan voor Char­lie, sor­ry, Bat­man. Het meest ver­te­de­ren­de per­so­na­ge wat ik sinds tij­den in een boek heb ont­moet.

~ ~ ~

One Comment

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *