Een onderzoek naar waarden

Deze blogpost is deel 1 van 19 in de serie Zen - Robert Pirsig

De kogel is door de kerk. Ik heb gekozen voor het boek van Robert Pirsig, Zen and the Art of Motorcycle Maintenance. De komende weken of misschien zelfs wel maanden1 zal ik er dagelijks enkele bladzijdes uit lezen en naar aanleiding van wat ik gelezen heb een blogpost schrijven. Mijn plan is niet dat er op deze manier een samenvatting ontstaat die het voor de haastige lezer(es) verleidelijk maakt om het boek dan maar te skippen. Dat staat helemaal haaks op de gedachte die we al vroeg in het verhaal te lezen krijgen en die te maken heeft met het reizen per motor:

[…] you spend your time being aware of things and meditating on them. On sights and sounds, on the mood of the weather and things remembered, on the machine and the countryside you’re in, thinking about things at great leisure and lenght without being hurried and without feeling you’re losing time.
[p.17, Zen and the Art of Motorcycle Maintenance, Robert Pirsig]

Wanneer ik probeer te achterhalen wanneer ik voor het eerst in Zen begon te lezen en waarom, dan valt me dat altijd moeilijk. Het zal waarschijnlijk tijdens mijn middelbare schooltijd zijn geweest toen ik dagen doorbracht in de bibliotheek en vanzelf dit boek ooit tegen ben gekomen. In mijn herinnering heb ik zowat elk boek wel minimaal één keer door mijn handen laten gaan. Maar om in een boek over motoronderhoud te gaan lezen? Ik kan me voorstellen dat het op aanraden van iemand anders moet zijn geweest dat ik er daadwerkelijk in begonnen ben. Zeker weten doe ik het niet. Wat ik wel weet is dat ik er de eerste keer niet doorheen gekomen ben.

Pas jaren later, toen ik Geschiedenis studeerde in Utrecht heb ik een volgende poging ondernomen. Ditmaal met succes. Het was de start van vele herlezingen. Vandaag is het opnieuw zover en bij mijn keuze voor dit boek is vooral het aspect dat ik weet wat ik ga krijgen doorslaggevend geweest. Net zoals je regelmatig teruggrijpt naar de muziek van grijsgedraaide LP’s uit vroeger jaren, zo is het heerlijk om te lezen in een tekst die vertrouwd aanvoelt maar tegelijkertijd nog niets van zijn oorspronkelijke aantrekkingskracht verloren heeft.
In de Black Swan editie uit 1989 die ik zelf heb staat voorafgaand aan het verhaal de volgende Author’s note:

What follows is based on actual occurrences. Although much has been changed for rhetorical purposes, it must be regarded in its essence as fact. However, it should in no way be associated with that great body of factual information relating to orthodox Zen Buddhist practice. It’s not very factual on motorcycles either.

Voor mij is het welhaast evident dat iemand die zo humorvol weet te relativeren vanzelfsprekend een goed verhaal kan neerzetten. Na de afsluitende zin blijf ik altijd met een grote grijns op mijn gezicht zitten. Tegelijkertijd hebben me de eerste zinnen wat weemoedig doen worden (logischerwijze pas nadat ik het boek een eerste keer helemaal gelezen had) vanwege het autobiografische gehalte van deze roman.

Een lach en een traan. Dat belooft wat.

Pirsig - Zen

~ ~ ~


  1. Zeker wanneer ik er ook nog eens Lila – An Inquiry into Morals achteraan ga lezen. 

7 gedachten over “Een onderzoek naar waarden

  1. En hoeveel lees je dan per dag? Een paar bladzijden, is dat tien, twintig, honderd?
    Lang geleden dat ik dit boek las, misschien wel leuk om het weer eens uit de kast te pakken.

    1. Ik wil het naast mijn ‘reguliere’ leeswerk doen, dus hooguit tien bladzijden per dag. Ook afhankelijk van de soort passages die aan bod komen. Het complexere filosofisch werk misschien wat minder om het zodoende beter op me in te laten werken.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *