Op drift

Deze blog­post is deel 18 van 19 in de serie Zen — Robert Pir­sig

[p.122–127]

Tussen alle boeken die ik de afgelopen tijd had uit­gepakt kwam ik ook Zen and the Art of Motor­cy­cle Main­te­nance weer tegen. De laat­ste keer dat ik erin gelezen (en erover geblogd) had was ruim een jaar gele­den. Ik sloeg het boek open waar ik gebleven was en las verder. Meteen zat ik weer mid­den in het ver­haal. Net zoals je met oude vrien­den die je jaren niet gezien hebt ook gewoon verder praat.

Phae­drus, de alter-ego van de verteller laat noodged­won­gen de method­ol­o­gis­che manier van weten­schap­pelijk onder­zoek los omdat hij dreigt vast te lopen. Onge­merkt gaat hij over tot een meer intuïtieve manier van waarhei­dsvin­d­ing:

[…] no longer the frontal truths of sci­ence, those toward which the dis­ci­pline point­ed, but the kind of truth you see lat­er­al­ly, out of the cor­ner of your eye. In a lab­o­ra­to­ry sit­u­a­tion, when your whole pro­ce­dure goes hay­wire, when every­thing goes wrong or is inde­ter­mi­nate or is so screwed up by unex­pect­ed results you can’t make head or tail out of any­thing, you start look­ing lat­er­al­ly.
[p.124, Zen]

Het is iets wat ik herken in mijn dagelijkse werkzame lev­en. Regel­matig lopen we daar tegen prob­le­men aan bij het gebruik of de imple­men­tatie van gea­vanceerde soft­ware. Niet alti­jd weten we dan via een logis­che pro­ce­dure de onderliggende oorza­ak te vin­den. Soms moeten we genoe­gen nemen met een tijdelijke oploss­ing die er voor zorgt dat we verder kun­nen, maar waar­bij we con­tinu de kna­gende onzek­er­heid voe­len dat het prob­leem zich op elk moment weer kan voor­doen.

Vaak doet zich pas een vol­gende oploss­ingsricht­ing aan wan­neer er afs­tand genomen is. Ergens in het onder­be­wustz­i­jn bli­jft je brein er toch mee bezig. Min­der gestruc­tu­urd wellicht. En ineens zie je het prob­leem (from the cor­ner of your eye) in een ander daglicht, waar­door er ook ruimte is voor alter­natieve benaderin­gen om het op te lossen.

Bij mij werkt dat afs­tand nemen het best als ik iets com­pleet anders ga doen. Hard­lopen, bijvoor­beeld. Of muziek luis­teren. Tuinieren schi­jnt ook te werken, zo heb ik gemerkt sinds we ver­huisd zijn. Ik kom dan in een soort van trance die het actieve denken ‘uitschakelt’. Erna, wan­neer de bezigheid achter de rug is, blijken bepaalde zak­en waar ik tege­naan zat te hikken ineens een stuk min­der prob­lema­tisch zon­der dat ik er voor mijn gevoel echt over nagedacht had.

Het grap­pige is dat een muzieknum­mer van Neil Young waar­bij ik makke­lijk in die gemoed­stoe­s­tand ger­aak, de titel Driftin’ back heeft. En op drift rak­en is nu juist wat Phae­drus doet:

Drift­ing is what one does when look­ing at lat­er­al truth. He couldn’t fol­low any known method of pro­ce­dure to uncov­er its cause because it was these meth­ods and pro­ce­dures that were all screwed up in the first place. So he drift­ed. That was all he could do.
[p.125]

Zijn zoek­tocht brengt hem naar de andere kant van de wereld en lev­ert hem een hoop nieuwe inzicht­en op. Wan­neer hij uitein­delijk terug­keert in de VS besluit hij filosofie te gaan stud­eren aan de uni­ver­siteit.

~ ~ ~

Series Nav­i­ga­tion« The more you lookWhat does it all mean? »

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Tags

(all tags)

Tweets