Cover up

Neemt u van mij aan dat ik gis­ter­avond een film zag. Ik moest er aan denken toen ik deze avond een artikel las over Eliz­a­beth I, the Vir­gin Queen. Wan­neer ik gis­ter die film (ik verk­lap zodadelijk welke film het was) niet had gezien, had ik er nu niet aan kun­nen denken. Zo sim­pel zijn de din­gen soms. De reden waarom ik die film (nog even geduld, de titel komt echt wel) mij te bin­nen schoot, was omdat zow­el het artikel wat ik las alsook de film een gelijkaardig the­ma had­den. Een cov­er up sto­ry om te ver­ber­gen dat iets ver­schrikke­lijk uit de hand was gelopen.

In de film (zie je wel, hier dan de titel) The Debt zien we hoe drie Israëlis­che geheim agen­ten zich mid­den jaren ’60 in Oost-Berli­jn begeven om daar een voor­ma­lig nazi kam­parts (berucht als de chirurg van Birke­nau) te ontvo­eren om hem ver­vol­gens in Israël te lat­en berecht­en. De missie ontspoort gruwelijk maar in plaats van hun falen op te biecht­en besluiten ze een nepver­haal op te hangen. Als helden wor­den ze bij thuiskomst ont­van­gen. Tien­tallen jaren lev­en ze met hun leu­gens tot­dat de waarheid alsnog dreigt uit te komen.

Het eerder aange­haalde artikel komt met de aankondig­ing (niet voor de eerste keer, trouwens) dat Eliz­a­beth I niet geregeerd zou hebben over Enge­land. Niet zij, maar een plaatsver­vanger (een man, nota bene) zou van 1558 tot 1603 op de troon hebben gezeten. Eliz­a­beth was namelijk, nog voor­dat ze koningin was, al overleden toen zij tijdelijk op het plat­te­land woonde omdat in Lon­den de pest rond­waarde. Toen haar vad­er, kon­ing Hen­drik VIII haar kwam bezoeken had­den de twee begelei­ders (bang voor repre­sailles) van Eliz­a­beth al een look-a-like (een 10-jarige dorp­sjon­gen) gevon­den. De kon­ing, die zijn dochter niet zo vaak zag, had deze ver­wis­sel­ing niet door.

Vijf­tien jaar lat­er besti­jgt dus een jonge­man van 25 jaar de troon als opvolg(st)er van Maria Tudor (Bloody Mary). De cov­er up is nooit aan het licht gekomen tij­dens de regeer­pe­ri­ode, maar er zijn aan­wi­jzigin­gen die erop kun­nen duiden dat er wel degelijk een per­soonsver­wis­sel­ing heeft plaats­gevon­den. De amerikaanse auteur Steve Berry heeft er 18 maan­den onder­zoek naar gedaan en zijn bevin­din­gen ver­w­erkt in The King’s Decep­tion, een his­torische thriller in de sti­jl van Dan Brown (althans, vol­gens het Dai­ly Mail artikel).

Terug naar de film. Bij mijn weten niet gebaseerd op een ware gebeurte­nis (ik doel op de israëlis­che ontvo­er­ings­ac­tie, niet op de 2de werel­door­log en het bestaan van duitse verni­etig­ingskam­p­en) zien we zow­el wat er ‘echt’ gebeurde, alsook hoe de geheim agen­ten dit ver­bor­gen wis­ten te houden door een geloofwaardi­ge cov­er up sto­ry te verzin­nen. In het boek van Berry zullen we hoogst­waarschi­jn­lijk ook tot in detail kun­nen lezen hoe hij denkt dat een en ander is voorgevallen. Alleen betre­ft het hier een the­o­rie over echte his­torische gebeurtenis­sen die tot nu toe niet geac­cepteerd is als plau­si­bel. Maar daar­voor hoeft slechts het stof­fe­lijk over­schot van Eliz­a­beth tevoorschi­jn gehaald te wor­den. Het ver­schil tussen man en vrouw zal niet al te moeil­ijk te her­lei­den zijn. Of het engelse kon­ing­shuis hier echter toestem­ming voor geeft, is nog maar de vraag. Hoogst­waarschi­jn­lijk (zon­der dat ik meteen de impli­caties kan overzien) zit­ten zij niet op deze onthulling te wacht­en. Voor de buiten­wereld, die het boek van Berry niet leest, bli­jft alles dus bij het oude.

Ook in de film wordt niet geheel duidelijk of het de geheim agen­ten lukt hun cov­er up sto­ry overeind te houden. Het lijkt er niet op, maar we mogen het als kijk­er zelf invullen. Net zoals we als lez­er van het boek ons mogen lat­en over­tu­igen door Berry. Of door mij wan­neer ik beweer dat ik gis­ter­avond een film heb gekeken. Cov­er up sto­ries. Je hebt ze in alle soorten en mat­en.

~ ~ ~