Op en neer naar San Francisco zonder een centimeter te bewegen

“My grandfather says that’s what books are for,” Ashoke said, using the opportunity to open the volume in his hands. “To travel without moving an inch.”
[The Namesake – Jhumpa Lahiri]

Het tweede boek waarin ik dit jaar ben begonnen is Mr. Penumbra’s 24-hour bookstore, geschreven door Robin Sloan. In de eerste pagina’s van het verhaal lezen we hoe de hoofdpersoon Clay Jannon op zoek gaat naar een nieuwe baan nadat hij door de economische crisis werkloos is geworden. Een van de manieren is om te letten op bordjes met ‘Help Wanted’ tijdens zijn wandelingen door San Francisco. Hij stuit al snel op een boekwinkel die om personeel vraagt voor de late dienst. Aanvankelijk aarzelend besluit Clay toch naar binnen te gaan:

I pushed the bookstore’s glass door. It made a bell tinkle brightly up above, and I stepped slowly through. I did not realize at the time what an important threshold I had just crossed.
[p.7, Mr. Penumbra, Robin Sloan]

Het moment dat ik deze zinnen las stapte ik zelf over de drempel van City Lights Bookstore. San Francisco was de eindbestemming van de trip die we in 1993 door de Verenigde Staten ondernamen en die ons van Oost naar West bracht. We waren vele weken onderweg en ik was aardig door mijn leesvoorraad heen. Tijdens het laatste weekend voordat we per vliegtuig huiswaarts zouden keren leek het me dus een goed idee om in ieder geval enkele boekwinkels te bezoeken tijdens onze wandeltochten door het centrum om iets te kopen voor de lange vlucht terug die ons nog te wachten stond.

Nu is het niet zo dat er geen boekwinkels te vinden waren, maar de meesten konden me die dag niet te bekoren. Veel te groots opgezet, vaak erg gericht op bestellers en dan weinig ander gevarieerd aanbod of te veel gericht op een leespubliek waartoe ik me niet rekende. Ik had de hoop om eens lekker te kunnen grasduinen tussen allerlei exotische boeken en onbekende schrijvers al bijna opgegeven toen mijn oog viel op ‘City Lights Booksellers & Publishers‘. Terwijl de rest van het reisgezelschap eerst nog naar wat andere winkels wilde gaan, stak ik de weg over.
I pushed the bookstore’s glass door. It made a bell tinkle brightly up above, and I stepped slowly through. I did not realize at the time what an important threshold I had just crossed.

Ik moet de tijd compleet vergeten zijn. Verdiept in een of ander reisboek over een tocht door Zuid-Amerika werd er plots op mijn schouder getikt. Het was mijn toenmalige vriendin die wilde weten of ik iets gevonden had. En of ik iets gevonden had! De boekwinkel waarnaar ik altijd op zoek was geweest!

Vanaf het moment dat ik over de drempel stapte waande ik me in een compleet nieuwe wereld waar ik me tegelijkertijd helemaal thuis voelde. Alles ademde lezen uit. De inrichting, de boeken, het personeel, de geur, het licht, het geluid. Het sprak me allemaal aan. Ik wilde er maar één ding doen: een willekeurig boek pakken (want alle boeken waren goed) en ergens gaan zitten om het te lezen. Daarna een volgend boek pakken om het te lezen. Ad infinitum. Nooit wilde ik meer weg tussen al die boeken die vroegen om door mij gelezen te worden.

Er wordt geroepen. Van beneden klinkt de vraag of ik kom eten. Ik kijk op vanuit het boek dat ik aan het lezen was en dat me ongemerkt naar San Francisco in het jaar 1993 had gebracht.

Natuurlijk had die tik op mijn schouder het effect dat de betovering verbroken was. Met spijt nam ik afscheid van een stapel boeken die ik al gaandeweg tijdens mijn rondgang langs de vele schappen verzameld had en verliet uiteindelijk de zaak met enkele boeken die nog steeds een speciaal plekje in mijn boekenkast hebben. Het tasje met logo waarin ik de boeken kon meenemen heb ik ingelijst. Nu zit het al in een van de verhuisdozen, maar in ons nieuwe huis krijgt het opnieuw een prominente plaats in mijn studeerkamer.

~ ~ ~

The Namesake – het einde

Het was 19 oktober 2013. Dat klinkt niet alleen als lang geleden, het is ook lang geleden. Ik schreef een tussentijdse leeservaring van het boek The namesake door Jhumpa Lahiri. En ik begon de blogpost met excuses, want ik had beloofd veel eerder met mijn bespreking te komen. Daarom voelde ik mij gedwongen aan het eind de druk wat op te voeren.

Maar daarover een volgende keer meer, en geloof me dat zal niet weer over acht weken zijn.

Inmiddels zijn we zo’n veertien weken (dat klinkt als veel, en het is ook veel) verder en heb ik opnieuw bewezen erg goed te zijn in het beloven maar stukken minder in het tijdig nakomen ervan. Doch niet getreurd. Vandaag dan eindelijk het langverwachte (kuch) laatste deel van mijn recensie naar aanleiding van de boekenruil met @JuL1ta.

HOOFDSTUK 10 – BLZ 246 T/M 267:

We zijn aangekomen in het jaar 1999. Gogol and Moushumi zijn 1 jaar getrouwd. Het vertellersperspectief verschuift naar Moushumi. Op de avond dat ze naar een restaurant gaan om hun huwelijksdag te vieren halen ze herinneringen op. Het blijkt dat Gogol zich een aantal zaken niet meer voor de geest kan halen. Zo herkent hij de jurk niet die Moushumi nu aanheeft, en die ze ook droeg de eerste keer dat ze samen een afspraak hadden en daarna in bed eindigden:

She’s disappointed but not surprised. By now she’s learned that his architect’s mind for detail fails when it comes to everyday things. […] She can’t really blame him for not remembering. She herself can no longer remember the exact date of that evening. It had been a Saturday in November. But now those landmarks in their courtship have faded, have given way to the occasion they are now celebrating. [p.248]

Al snel hierna ontdekt Moushumi dat een oude liefde van haar de universiteit bezoekt waar zij lesgeeft. En het duurt niet lang voordat ze een affaire hebben. Het feit dat haar minnaar totaal niet bezig is met haar huidige relatie maakt het voor haar makkelijker om zich geheel over te geven en ze gaat hem steeds vaker bezoeken. Gogol heeft ondertussen geen enkel vermoeden van het dubbelleven dat Moushumi leidt:

As usual they have dinner, talk of their days. They clean up the kitchen together, then sit on the sofa and watch television while she corrects her students’ quizzes and exercises. During the eleven o’clock news, they have bowls of Ben and Jerry’s, then brush their teeth. As usual they get into bed, kiss, then slowly they turn away from each other in order to stretch comfortably into sleep. Only Moushumi stays awake. [p.264-265]

HOOFDSTUK 11 – BLZ 268 T/M BLZ 273:

Terug bij Gogol. Hij is alleen in hun appartement. Moushumi is naar een conferentie in Palm Beach waar hij pas op het laatst iets van hoorde terwijl zij bleef beweren dat ze het al veel eerder aan hem had verteld. Zijn gedachten dwalen af naar het vorige weekend toen ze Thanksgiving vierden met de familie. Zijn zus had haar nieuwe vriend meegenomen en Gogol kon slechts met jaloezie kijken hoe ze niet van elkaar af konden blijven. Het doet Gogol afvragen wat er mis is met zijn huwelijk. Hij denkt er aan om misschien een vakantie te boeken om zijn relatie met Moushumi een nieuwe ‘boost’ te geven.

HOOFDSTUK 12 – BLZ 274 T/M BLZ 291:

Het jaar 2000. We zijn 32 jaar verder sinds het verhaal een aanvang nam. Ashima is bezig met de voorbereidingen voor een afscheidsetentje in het huis waar zij zolang heeft gewoond met Ashoke. Maar nu heeft ze het huis verkocht en besloten om voortaan beurtelings zes maanden in India en de VS te gaan doorbrengen bij familie en vrienden. Sonia gaat binnenkort trouwen en Gogol is gescheiden.

Gogol arriveert in Boston en overdenkt zijn leven. In een korte flashback krijgen we te lezen hoe hij achter de affaire van Moushumi is gekomen waarna zij binnen enkele dagen uit zijn leven is vertrokken om terug te keren naar Parijs. Vreemd genoeg voelt Gogol geen enkele wrok:

Still, he wonders how he’s arrived at all this: that he is thirty-two years old, and already married and divorced. His time with her seems like a permanent part of him that no longer has any relevance, or currency. As if that time were a name he’d ceased to use. [p.284]

Wachtend bij het station totdat hij opgehaald wordt door zijn zus voelt Gogol hoezeer hij zich eigenlijk altijd aan Boston en aan zijn familie verbonden heeft gevoeld.

In de afsluitende bladzijdes zien we hoe Gogol tijdens het vaarwelfeestje op zoek gaat naar een fotocamera en terechtkomt op zijn oude kamer. Daar vindt hij het boek van de Russische schrijver Gogol welke zijn vader hem voor zijn verjaardag in 1982 cadeau had gegeven. En eindelijk begint Gogol te lezen.

~ ~ ~

Het is er dan toch van gekomen. In drie verschillende blogposts (deel 1 en 2 kun je vinden door op de nummers te klikken) heb ik een poging gedaan om het verhaal van The namesake te vertellen, met daarbij regelmatig een mooi citaat. Hopelijk heb ik het op een zodanige manier gedaan dat het eventuele lezers enthousiast heeft gemaakt om dit boek zelf te gaan lezen. Ik vind namelijk dat het erg de moeite waard is. Jhumpa Lahiri schrijft in een prettig aangename stijl. Nergens hoogdravende literaire uitweidingen maar uiterst verzorgd en op z’n tijd poëtisch van aard. Hoewel het verhaal zich voornamelijk concentreert op Gogol zijn de uitstapjes naar enkele andere bij-figuren niet afleidend. Voor mij waren het aanvullende vertelperspectieven die het geheel completer maakten. Het had wat mij betreft zelfs nog wel wat veelomvattender mogen zijn. In ieder geval heeft het mij nieuwsgierig gemaakt naar ander werk wat Lahiri heeft geschreven en een bestellijstje heb ik dan ook al klaarliggen. Want ik heb tevens het gevoel dat naast de mooie manier waarop zij haar verhalen weet te vertellen ik er tevens ook een hoop van kan leren over bepaalde aspecten van India.

Al vanaf 2000 heb ik via mijn werk regelmatig te maken met consultants of collega’s uit India. In het begin werkten zij voornamelijk nog offshore en waren de contacten beperkt tot mail en conference calls. Maar gaandeweg kwamen zij steeds vaker over naar Nederland om ons bij te staan tijdens allerlei software projecten. Zeker wanneer zij dan voor langere tijd bleven kon het niet anders dat we vanzelf te spreken kwamen over het leven en de gewoontes in India. Daardoor was veel van wat ik las in het boek van Lahiri op een bepaalde manier herkenbaar. Vreemd is wel dat ik tot nu toe nog met niemand van hen gesproken heb over dit boek. Maar over boeken spreken we in het algemeen erg weinig op mijn werk. Hooguit over films. Misschien dat ik het toch eens moet vermelden. Wie weet heeft een van hen de film gezien, of nog beter, het boek gelezen.

Wat deze leeservaring en de boekenruil met @JuL1ta nog wat meer bijzonder maakt is het feit dat we samen een interview hebben bijgewoond van Jhumpa Lahiri toen ze eventjes over was in Nederland vanuit haar nieuwe woonplaats in Italië. De avond werd verzorgd door de Stichting Literaire Activiteiten Amsterdam in De Duif op 30 oktober 2013. Ze was uitgenodigd naar aanleiding van haar nieuwe roman Twee broers, en de interviewer was Arjan Peters. Mij vielen die avond twee dingen op. Ten eerste dat Lahiri bij deze nieuwe roman niet echt stilgestaan had bij de namen die ze voor de romanpersonages bedacht had. Terwijl The namesake zo’n beetje rond dit gegeven geconstrueerd is. En het tweede was haar bewering dat ze onder andere naar Italië is verhuisd om daar opnieuw te kunnen beginnen met het schrijven in een voor haar andere taal. Ze ziet dit als een soort nieuwe start of op z’n minst volgende stap in haar schrijverschap. Een heel aparte en gedurfde actie wat mij betreft. Het zal mij zeer zeker niet weerhouden haar nieuwe werk te gaan lezen.

~ ~ ~

#25books

Hallo lieve lezer! Fijn dat jij ook in het nieuwe jaar mijn site weer met een bezoekje vereert. Bij deze wens ik oprecht dat het een jaar mag worden nog mooier dan je jezelf gewenst hebt toen je afgelopen nacht om 12 uur de ogen heel even sloot en een kijkje nam in het nieuwe jaar. Zelf zie ik mijn bijdrage in het streven naar een liefde- en respectvolle omgang met alles wat leeft en bloeit. Daar kan ik mezelf nog heel wat in verbeteren en zal het ook niet nalaten om dat te doen. Verder wil ik proberen minder te klagen en te zeuren. Want om heel eerlijk te zijn, ik heb weinig reden om te klagen en te zeuren. In die zin ben ik een gezegend mens. Dus laat ik daar blij om zijn. Wat niet wil zeggen dat ik groot leed en persoonlijke drama’s bij anderen bagatelliseer. Integendeel. Door mijzelf wat bescheidener op te stellen hoop ik dat de aandacht gaat naar diegenen die echt reden tot klagen hebben (en het vaak niet doen). Dan gaat misschien tevens de hulp hun kant op.

Kortom, laten we er iets prachtigs van maken dit jaar!

~ ~ ~

Op deze eerste dag van het nieuwe jaar wil ik van de gelegenheid gebruik maken om in te haken op een leuke enquête die ik op de site van Inge leest tegenkwam. Het (meer gaan) lezen en vervolgens een leeservaring plaatsen is iets wat bij mij in 2013 vastere vormen heeft aangenomen door de deelname aan Een perfecte dag voor literatuur, en dit jaar ben ik van plan daar vrolijk mee verder te gaan.

[Een overzicht van de boeken die ik het afgelopen jaar heb uitgelezen is hier te vinden.]

Terugblik

1. Wat was het beste boek dat je het afgelopen jaar hebt gelezen? 
Natuurlijk was daar de bijzondere ervaring die ik had met het boek ‘Bloggen als een pro‘ door Elja Daae, maar de keus is gevallen op The Information door James Gleick.

Ik geef hier de ‘informatie’ op de achterflap die mij meteen deed overhalen dit boek aan te schaffen:

We live in the information age. But every era of history has had its own information revolution: the invention of writing, the composition of dictionaries, the creation of the charts that made navigation possible, the discovery of the electronic signal, the cracking of the genetic code.
In The Information, bestselling author of Chaos, James Gleick, tells the story of how human beings use, transmit and keep what they know. From African talking drums to Wikipedia, from Morse code to the ‘bit’, it is a fascinating account of the modern age’s defining idea and a brilliant exploration of how information has repeatedly revolutionised our lives.

2. Welk boek heeft je het meest teleurgesteld het afgelopen jaar?
Teleurgesteld is een te groot woord, maar ik had meer verwacht van The Italian Secretary door Caleb Carr. Ik had net de tv-serie over Sherlock Holmes van de BBC ontdekt en in een korte tijd achter elkaar gekeken. Daarna ‘viel ik een zwart gat’ en ging op zoek in mijn boekenkast waar ik al snel op het boek van Carr stuitte. Eerder had ik van hem o.a. The Alienist gelezen wat me goed bevallen was, daarom ik dacht me geen buil te vallen aan zijn poging om een Sherlock Holmes ‘in de oude stijl’ te schrijven. Dat viel dus wat tegen.

3. Door welk boek ben je het afgelopen jaar aangenaam verrast?
Een verrassing was voor mij The Namesake door Jhumpa Lahiri. Via de spontane boekenruil die Juli en ik zijn begonnen (en die we lekker in ons eigen tempo doen) ben ik aan dit boek begonnen zonder enkele verwachting vooraf. Ik had nog nooit van zowel boek als schrijfster gehoord en ik denk dat ik niet snel zelf voor dit boek gekozen zou hebben. Daarom is er dus zoiets moois als een boekenruil.

4. Als je van alle boeken die je het afgelopen jaar hebt gelezen slechts één titel aan mocht raden.., welk boek zou je dan kiezen?
Simpel. Arabieren kijken door Hassnae Bouazza. Omdat het zo’n belangrijk boek is.

5. Wat is de beste boekenreeks die je het afgelopen jaar hebt ontdekt?
Of het als een reeks gezien wordt, weet ik niet. Maar de boeken van Karl Ove Knausgård gaan mij hopelijk nog veel leesplezier geven. Het eerste deel Vader is in ieder geval grandioos. Liefde ligt klaar.

6. Welke nieuwe, veelbelovende auteur heb je het afgelopen jaar ontdekt?
Dat is toch wel de auteur wiens boek ik als laatste heb gelezen in 2013. Het gaat hier om João Ricardo Pedro die debuteerde met Jouw gezicht zal het laatste zijn:

[…] is van huis uit technisch ingenieur en werkte meer dan tien jaar in de telecommunicatie. In de lente van 2009 werd hij ontslagen en kon hij zijn langgekoesterde droom vervullen: een roman schrijven. Hij ontving er prompt de literaire prijs LeYa voor, waarmee een geldbedrag is gemoeid van 100.000 euro.

7. Heb je dit jaar nog andere genres verkend?
Niet echt, of het moet zijn dat ik opnieuw een poging heb gewaagd tot het lezen van een dichtbundel (Waar we wonen door Thomas Möhlmann). Wat mij betreft gaan dat er meer worden in 2014. En ik bedenk me nu ook dat het lezen van Zeven minuten na middernacht door Patrick Ness onder een nieuw genre valt voor mij, namelijk die van de jeugdliteratuur.

8. Wat was het meest meeslepende, niet-neer-te-leggen boek dat je het afgelopen jaar hebt gelezen?
In de vroege zomer kreeg ik in het kader van een blogtournee het boek De vlinder en de storm door Walter Lucius toegestuurd. De 450 pagina’s van deze superspannende Nederlandse thriller had ik binnen de kortste keren weggelezen. Er schijnen meer delen te volgen.

9. Welk van de boeken die je dit jaar hebt gelezen heeft de allermooiste cover?
Dat is voor mij zonder twijfel het al eerder aangehaalde Zeven minuten na middernacht door Patrick Ness waarvan de fabelachtige illustraties verzorgd zijn door Jim Kay. Gewoonweg grandioos. Om uren in rond te dwalen.

illustratie – Jim Kay

10.Wie is je favoriete personage uit alle boeken die je het afgelopen jaar hebt gelezen?
In heel zijn fout-zijn is dat toch wel het ik-personage uit Van dode mannen win je niet door Walter van den Berg. Deze charmeur met losse handjes weet niet alleen ‘de vrouwtjes’ in te palmen, ook de lezers moeten in sterke schoenen staan willen ze niet een bepaald soort van sympathie voor deze uiterst onsympathieke man voelen. Erg knap wat Walter van den Berg hier voor elkaar heeft gekregen.

11.Welk boek heeft de grootste indruk op je gemaakt in 2013?
Hier twijfel ik tussen twee geschiedenisboeken waarin op verschillende wijze getoond wordt hoe achteloos machthebbers met hun ondergeschikten omgaan. Het is verbijsterend te lezen hoe ontelbaar veel mensenlevens opgeofferd worden voor een zogenaamd hogere zaak. Geschiedenis leert ons een hoop. Vooral dat er geen wijze lessen uit getrokken worden door nieuwe machthebbers die zich aandienen. Ik nomineer ze gewoon allebei: Mao’s massamoord door Frank Dikötter en 1812: Napoleons fatale veldtocht naar Moskou door Adam Zamoyski.

12.Welk boek had een scène die je zo enthousiast maakte, dat je niet kon wachten om er iemand over te vertellen? (Pas op dat je geen spoilers gebruikt!)
Opnieuw een vermelding voor Karl Ove Knausgård. In Vader staat een geweldige scène over hoe de ik-persoon een eerste optreden heeft met de band waarin hij speelt. Op een herfstige dag in 1984 buiten bij een winkelcentrum. Het zou zomaar mijzelf overkomen kunnen zijn. Lees het vanaf pagina 100.

13.Wat is je favoriete relatie (romantisch, vriendschappelijk, familie, enz) uit de boeken die je het afgelopen jaar hebt gelezen?
De relatie tussen Mari en Takahashi in After Dark door Haruki Murakami. Waarom? Hierom:

Takahashi reaches out and takes Mari’s hand. She is momentarily startled but doesn’t pull her hand from his. Takahashi keeps his gentle grip on her hand – her small, soft hand – for a very long time.
“I don’t really want to go,” Mari says.
“To China?”
“Uh-huh.”
“Why not?”
“‘Cause I’m scared.”
“That’s only natural,” he says. “You’re going to a strange, far-off place all by yourself.”
“I know.”
“You’ll be fine, though,” he says. “I know you. And I’ll be waiting for you here.”
Mari nods.
“You’re very pretty,” he says. “Did you know that?”
Mari looks up at Takahashi. Then she withdraws her hand from his and puts it into the pocket of her varsity jacket. Her eyes drop to her feet. She is checking to make sure her yellow sneakers are still clean.
“Thanks. But I want to go home now.”
“I’ll write to you,” he says. “A super-long letter, like in an old-fashioned novel.”
“Okay,” Mari says.

14.Wat is het beste boek dat je hebt gelezen op basis van een recensie?
Een bespreking van Afrikaners. Een volk op drift door Fred de Vries hoorde ik op de radio. Nog diezelfde avond heb ik het boek besteld en meteen begonnen te lezen toen het enkele dagen later bezorgd werd. Geen moment spijt van gehad.

15.Welk boek zou je het allerliefst terug willen zien in de bios, en met welke acteurs in de hoofdrollen?
Omdat ik weet dat The Namesake door Jhumpa Lahiri al verfilmd is, zou ik die het liefst willen zien.

Boeken en Bloggen

16.Wat is je favoriete boekenblog van 2013?
Makkie (zou mijn jongste kleinzoon zeggen). Not just any book en de blogs die Cathelijne Esser op haar eigen site schrijft.

17.Welke review, die je het afgelopen jaar hebt geschreven, is je favoriet?
De fietser en de Mercedes. Over het boek Arabieren kijken door Hassnae Bouazza.

18.Wat is je favoriete boek-gerelateerde ontdekking van het afgelopen jaar? (website, winkel, wat dan ook zolang het maar met boeken te maken heeft.)
De Belgische boekenbeurs in Antwerpen.

19.Wat is jouw mooiste boekenblog moment van 2013?
Dat vond toevalligerwijs ook plaats tijdens die hierboven genoemde boekenbeurs in Antwerpen. En wel de ontmoeting die we hadden met Patrick Ness, schrijver van Zeven minuten na middernacht. Via Een perfecte dag voor literatuur waren we door uitgeverij De Geus uitgenodigd voor een interview met Patrick. Het was een plezierige en leerzame bijeenkomst met deze uiterst vriendelijke man die ook nog zo aardig was om een exemplaar van zijn boek te signeren voor mijn kleinkinderen.

20.Heb je meegedaan aan challenges dit jaar? Zo ja; hoe is dat voor je uitgepakt?
De enige uitdaging die ik mezelf had opgelegd was om 30 boeken of anders minimaal 6.000 pagina’s te lezen. De teller is uiteindelijk blijven stilstaan bij 29 boeken, maar de 6.000 pagina’s ben ik ruimschoots gepasseerd.

Vooruitblik

21.Aan welk boek ben je dit jaar niet toegekomen en staat nu boven aan je nog-te-lezen-lijstje voor volgend jaar?
Marie van Christophe Vekeman.

22.Naar welk boek, wat uitkomt in 2014, kijk je het meest uit?
Heel eerlijk gezegd zou ik niet weten wat er allemaal uitkomt in 2014. Ik laat me maar weer gewoon verrassen.

23.Wat hoop je in 2014 te bereiken met lezen/bloggen?
Meer voldoening te halen uit het lezen omdat het bloggen over boeken je dwingt wat langer na te denken over wat je gelezen hebt. Dat verdiept de leeservaring. Het gelezene blijft ook veel langer hangen is mijn ervaring. Er is dus niets mis met mijn geheugen zoals ik eerder wel dacht.

24.Naar welke boeken-evenementen van 2014 kijk je het meest uit?
Het Crossing Border festival in Den Haag. Ik ben er nog nooit geweest hoewel ik de kans had om er in 2013 via Een perfecte dag voor literatuur naar toe te kunnen. Helaas viel het samen met een hardloopwedstrijd in Nijmegen waar ik me voor had ingeschreven. Dit jaar is het op 13 t/m 15 november. Nieuwe ronden nieuwe kansen.

25.Doe je dit jaar mee aan een lees-challenge? Zo ja; welke?
Yep. Dit jaar ga ik proberen 35 boeken of anders minimaal 7.000 pagina’s te lezen!

~ ~ ~

The Namesake – Hfst 4 t/m 9

Volgende week meer… schreef ik acht weken geleden. Hoogste tijd dus om die belofte in te lossen. Waar was ik ook alweer gebleven? Oh ja, bij

HOOFDSTUK 4 – BLZ 72 T/M BLZ 96:

Gogol viert zijn veertiende verjaardag. Van zijn vader krijgt hij een boek met verhalen van de Russische schrijver Gogol. Ashoke is bijna zover dat hij Gogol eindelijk kan vertellen waarom deze schrijver zo belangrijk voor hem is.

“I feel a special kinship with Gogol,” Ashoke says, “more than with any other writer. Do you know why?”
“You like his stories.”
“Apart from that. He spent most of his adult life outside his homeland. Like me.”
Gogol nods. “Right.”
“And there is another reason.”
The music ends and there is silence. But then Gogol flips the record, turning the volume up on ‘Revolution 1’. [p.77]

Het moment is voorbij. En de vraag is of Gogol de reden voor zijn naamgeving wel zou hebben gewaardeerd. Hij gaat zich namelijk steeds meer ergeren aan zijn ‘pet name’. Nadat ze voor een periode van acht maanden in India zijn geweest omdat zijn vader een sabbatical heeft weten te regelen, gaat Gogol bij terugkomst in de VS steeds vaker de naam Nikhil (zijn ‘good name’) gebruiken.

HOOFDSTUK 5 – BLZ 97 T/M BLZ 124:

Wanneer hij aangenomen wordt op een universiteit in een andere staat, trekt Gogol de stoute schoenen aan en laat bij de rechtbank zijn officiële naam veranderen in Nikhil. Hij ziet dit als een nieuwe start. Thuis blijven ze hem natuurlijk aanspreken met Gogol, maar hier op de universiteit, tussen zijn nieuwe vrienden is hij Nikhil. Maar gaandeweg beseft Gogol dat hij zichzelf nog steeds als Gogol voelt. Er is voor hem niets veranderd. Zijn nieuwe vrienden weten alleen wie hij nu is, zij kennen niet zijn verleden.

In deze tijd wordt hij ook voor de eerste keer verliefd, en wel op Ruth. Een jaar gaat voorbij waarin ze elkaar vaak zien en hun band inniger wordt. Maar Gogol’s ouders willen er niets van weten. Dit probleem lost zich vanzelf op wanneer Ruth en Gogol uit elkaar gaan niet lang nadat Ruth teruggekeerd is van een vakantie in Engeland.

Aan het eind van dit hoofdstuk krijgt Gogol alsnog te horen van zijn vader waarom de schrijver Gogol zo belangrijk voor hem is. Ashoke vertelt het verhaal terwijl ze samen in de auto zitten.

Gogol listens, stunned, his eyes fixed on his father’s profile. Though there are only inches between them, for an instant his father is a stranger, a man who has kept a secret, has survived a tragedy, a man whose past he does not fully know.
[…]
“Why don’t I know this about you?” Gogol says. His voice sounds harsh, accusing, but his eyes well with tears. “Why haven’t you told me this until now?”
“It never felt like the right time,” his father says. [p.123]

Wanneer zijn vader hem later met Gogol aanspreekt, heeft dit een compleet andere betekenis gekregen.

HOOFDSTUK 6 – BLZ 125 T/M BLZ 158:

Het is 1994 en Gogol woont inmiddels in New York en werkt voor een architektenbureau. Hij leert Maxine kennen en trekt na een poos in bij haar en haar ouders, want ze woont nog thuis. De ouders van Maxine behoren tot de ‘upper-class’ en houden er een luxueuze levensstijl op na. Het kost Gogol weinig moeite om zich aan hun manier van leven aan te passen. Hij bezoekt zijn ouders nog maar onregelmatig. De eerstvolgende zomervakantie nadat hij bij Maxine is ingetrokken brengt hij door in New Hampshire, ook weer opnieuw samen met de ouders en grootouders van Maxine die daar een vakantiehuis aan een groot meer hebben. Onderweg naar dit vakantieadres stopt hij met Maxine bij zijn ouders voor een kort bezoekje.

Geleidelijk aan zien we in het verhaal opnieuw een verschuiving in verhaalperspectief. Het is Ashima die we nu volgen tijdens de voorbereidingen rondom Kerstmis. Zij is alleen thuis omdat haar man een aanstelling aan een andere universiteit heeft aanvaard en daarom steevast enkele weken uithuizig is. Op een zondag belt haar man om te zeggen dat hij zich niet goed voelt en naar het ziekenhuis gaat. Later die avond krijgt ze bericht dat hij is overleden.

HOOFDSTUK 7 – BLZ 159 T/M BLZ 187:

Gogol vliegt alleen vanuit New York naar Ohio om het lichaam van zijn vader te identificeren en zijn appartement op te ruimen en op te zeggen. Zijn zus blijft bij hun moeder. Wanneer Maxine hem belt aan het eind van de avond hoe alles is gegaan, zegt ze hem in een hotel te gaan slapen. Maar Gogol kan niet weg uit het appartement van zijn vader. Hij blijft slapen op de bank en heeft een grotendeels doorwaakte nacht waarin hij veel herinneringen aan zijn ouders voorbij ziet trekken.

De dagen erna blijft Gogol bij zijn moeder en zus. Tegen de tijd dat Kerstmis aanbreekt besluit Gogol dat hij niet met Maxine meegaat naar New Hampshire om daar de kerstvakantie door te brengen.

HOOFDSTUK 8 – BLZ 188 T/M BLZ 218:

Binnen enkele maanden na het overlijden van Ashoke, gaan Gogol en Maxine uit elkaar. Gogol gaat weer wonen in zijn eigen kleine appartement welke hij nooit had opgezegd. Hij werkt nog steeds bij het architektenbureau. Op een dag spreekt hij af met Moushumi, de dochter van vrienden van zijn ouders. Hij kan haar zich nog vaag herinneren van vroeger. De afspraak is niet spontaan, maar op voorspraak van zijn moeder.

HOOFDSTUK 9 – BLZ 219 T/M BLZ 245:

De kennismaking valt goed. Binnen een jaar zijn getrouwd en gaan wonen in een nieuw appartement. Af en toe overvalt Gogol een vorm van jaloezie wanneer hij er via gezamenlijke vrienden aan herinnerd wordt dat Moushumi voorheen en hartstochtelijke relatie had met een zekere Graham. Hij vraagt zich dan af of hij niet slechts een vervanger is. Wanneer ze in verband met een opdracht voor Moushumi naar Parijs gaan, loopt Gogol verlaten door de straten van Parijs, terwijl Moushumi in hun hotelkamer achterblijft om haar lezing voor te bereiden.

Terug in New York bezoeken ze een feestje waar later op de avond een discussie losbarst over namen naar aanleiding van de aanstaande geboorte van een baby bij een van de aanwezigen. Plotseling vertelt Moushumi dat Nikhil niet de echte naam van Gogol is. Gogol is verbijsterd. Hij had dit in vertrouwen aan haar verteld en nooit verwacht dat zij dit zomaar openbaar zou maken. Wanneer de hilariteit gezakt is vraagt iemand naar het waarom. Gogol zegt slechts dat zijn vader een fan was. Waarna het gesprek verder gaat over de perfecte naam voor de baby:

“Relax,” Edith says. “The perfect name will come to you in time.”
Which is when Gogol announces, “There’s no such thing.”
“No such thing as what?” Astrid says.
“There’s no such thing as a perfect name. I think that human beings should be allowed to name themselves when they turn eightteen,” he adds. “Until then, pronouns.” [p. 244-245]

Het boek is nog niet uit. Er volgen nog drie hoofdstukken. Die ik ook al heb uitgelezen. Maar daarover een volgende keer meer, en geloof me dat zal niet weer over acht weken zijn. Niet alleen zal ik dan het slotstuk van dit verhaal weergeven, maar ook uitgebreid stilstaan bij mijn eigen leeservaring van het boek.

Dit allemaal in het kader van de boekenruil die @JuL1ta en ik zo spontaan zijn begonnen. Tipje van de sluier: die knuffelverzotte @JuL1ta heeft mensenkennis om mij al meteen zo’n boek te doen toesturen terwijl ze me op dat moment nauwelijks kende.

~ ~ ~

The Namesake – Hfst 1 t/m 3

Vandaag een week geleden ontving ik via de de post het boek ‘The Namesake’, geschreven door Jhumpa Lahiri. Het was me toegestuurd door @JuL1ta in het kader van de boekenruil die we zomaar spontaan vanuit het niets gestart waren. Nu, een week later dus, heb ik er nog niet al teveel in kunnen lezen. Voor de redenen hoef je alleen maar alle blogs tussen 14 augustus en vandaag door te nemen. Anyway, inmiddels ben ik er toch serieus aan begonnen en heb de eerste drie van de in totaal twaalf hoofdstukken gelezen (oftewel 71 van de 291 pagina’s).

Voorlopige balans: het bevalt me prima en ik ga er vanavond nog in verder. De schrijfstijl is erg verzorgd. Prettig om te lezen. Veel mooie elegante zinnen met originele beelden en metaforen. Het is ook een roman waar niets beschreven wordt zonder dat het een bepaalde rol speelt in het verdere verloop van het verhaal. Zonder dat het tot nu toe geforceerd overkomt.

In de rest van deze blogpost ga ik een korte samenvatting (zonder ‘spoilers’) geven van de drie hoofdstukken, maar allereerst nog eens de tekst van de achterflap:

Gogol is named after his father’s favourite author. But growing up in an Indian family in suburban America, the boy starts to hate the awkward name and itches to cast it off, along with the inherited values it represents. Determined to live a life far removed from that of his parents, Gogol sets off on his own path only to discover that the search for identity depends on much more than a name.

Hoofdstuk 1 – blz 1 t/m blz 21:

1968 – Het verhaal begint in de VS, waar de ouders van Gogol (die dan nog niet geboren is) zijn gaan wonen nadat Ashoke (de vader) een baan op een universiteit heeft weten te bemachtigen. Ashima (de moeder) is zwanger van Gogol en wordt opgenomen in het ziekenhuis voor de bevalling. Ashoke is gedwongen te wachten en via flashbacks gaat het verhaal terug in tijd en komen we te weten hoe Ashima en Ashoke elkaar hebben leren kennen en waarom de Russische schrijver Nikolaj Gogol zo’n voorname rol speelt in het leven van Ashoke.

Hoofdstuk 2 – blz 22 t/m blz 47:

De geboorte van hun zoon is een feit en wordt door Ashoke beschouwd als het tweede wonder in zijn leven. Wat het eerste wonder was ga ik hier niet verklappen. Omdat de Ganguli’s nog niet veel mensen hebben leren kennen in de VS, en er geen familie over kan komen uit India, komen er maar weinig mensen op kraamvisite. Toch ziet Ashoke dit bezoek en de cadeau’s als compleet anders (positief) dan vergeleken met zijn eigen jeugd in India. Ashima daarentegen ziet het eerder als negatief. Ze maakt een vergelijking met het leven in de VS in zijn algemeenheid:

Without a single grandparent or parent or uncle or aunt at her side, the baby’s birth, like most everything else in America, feels somehow haphazard, only half true. [p.24-25]

In het verdere verloop wordt uit de doeken gedaan hoe Gogol aan zijn naam komt, en wat het verschil in India is tussen ‘pet names’ en ‘good names’. Voor ons westerlingen lijkt dit een subtiel verschil, maar voor de ouders van Gogol is het van wezenlijk belang, en het feit dat door allerlei omstandigheden vanaf het allereerste begin de naamgeving niet correct verloopt bij de geboorte van Gogol, zet de toon voor de rest van het boek.

Hoofdstuk 3 – blz 48 t/m blz 71:

1971 – Het gezin Ganguli is verhuisd naar een kleinere stad vanwege een nieuwe baan voor Ashoke. Hier hebben ze de beschikking over een compleet eigen woning in plaats van het gedeelde appartement waar ze al die tijd hebben gewoond. Opnieuw is het Ashoke die overloopt van enthousiasme. Voor Ashima valt de overgang van de grote stad (Boston) naar deze stille ‘suburb’ erg tegen. Nog meer wordt ze zich bewust van het vreemdeling zijn. Iets wat ze vergelijkt met een levenslange zwangerschap:

For being a foreigner, Ashima is beginning to realize, is a sort of lifelong pregnancy – a perpetual wait, a constant burden, a continuous feeling out of sorts. It is an ongoing responsibility, a parenthesis in what had once been ordinary life, only to discover that that previous life has vanished, replaced by something more complicated and demanding. Like pregnancy, being a foreigner, Ashima believes, is something that elicits the same curiosity from strangers, the same combination of pity and respect. [p.49-50]

Geleidelijk aan zien we hoe de focus van het verhaal richting Gogol verschuift. Naarmate hij opgroeit krijgt hij langzaamaan een stem en verschuiven zijn ouders naar de achtergrond. Dat heeft meteen verstrekkende gevolgen wanneer hij voor de eerste keer naar school gaat en daar alleen reageert op de naam Gogol (eigenlijk zijn ‘pet name’), en niet op de naam Nikhil (wat zijn ‘good name’ is). Verder krijgt Gogol er een zusje bij (Sonali) en lijkt het gezin zeker voor de buitenwereld zich steeds meer aan te passen aan ‘the American way of life’. Het hoofdstuk sluit af met een schooltripje waar Gogol voor het eerst echt bewust raakt van de eigenaardigheid en uniciteit van zijn naam.

Weten hoe het verder gaat? Lees hier deel 2 en hier deel 3 van mijn bespreking.

~ ~ ~

Let the game begin!

Vandaag was het ook voor mij zover. Nadat gister @JuL1ta al haar boek voor de boekenruil had ontvangen, viel vanmiddag mijn boek door de brievenbus. Natuurlijk had ik vooraf geprobeerd te raden wat zij mij zou toesturen. Maar dat gaf ik al snel op. Ondoenlijk. Met de schaarse informatie die we uitgewisseld hadden in de korte tijd dat we elkaar pas kennen, zouden zowat alle boeken in aanmerking komen. Ik kon niet meer doen dan afwachten. Gelukkig heb ik vakantie en dan vliegt de tijd voorbij.

Dus had ik vanmiddag niet eens in de gaten dat er tussen de stapel post een dikke enveloppe zat die speciaal voor mij bestemd was. Bijna elke dag komen er wel van die goedgevulde enveloppen bij ons binnen, en in de meeste gevallen zijn ze voor mijn Inge. Vandaar dat ik routinematig de stapel op haar bureau legde en verder ging met waar ik mee bezig was. Totdat ik werd teruggeroepen omdat er iets voor mij bij de post zat. Op hetzelfde moment wist ik het. Mijn boek! Haar boek! Whatever, ons boek! Voorzichtig scheurde ik de enveloppe open en haalde het boek tevoorschijn. Er zat ook een brief bij.

Ik ging eerst maar eens koffie zetten. Het boek lag op de keukentafel met de brief opengeslagen ernaast. Af en toe las ik alvast een zin. Toen de koffie klaar was nam ik alles mee naar buiten waar ik een plekje opzocht uit de zon. Als eerste begon ik de brief te lezen. Daarna pakte ik het boek en bekeek het aandachtig. Ik had het nog nooit eerder gezien. In gedachten gaf ik @JuL1ta een compliment. Dat was haar toch maar mooi gelukt om een mij compleet onbekend boek uit te zoeken. Zowel titel als auteur deden geen enkele bel rinkelen. Nochtans had de auteur al eens ooit de Pulitzer prijs gewonnen. En dit boek bleek zelfs verfilmd te zijn zo las ik op de achterflap, maar ook dat zorgde nog steeds voor geen enkel teken van herkenning. Wanneer het de bedoeling was om via deze boekenruil in aanraking te komen met compleet andere literatuur dan ik gewend was zelf te kiezen, dan was het nu al geslaagd te noemen.

Met de korte samenvatting op de achterflap moet ik het dus doen:

Gogol is named after his father’s favourite author. But growing up in an Indian family in suburban America, the boy starts to hate the ackward name and itches to cast it off, along with the inherited values it represents. Determined to live a life far removed from that of his parents, Gogol sets off on his own path only to discover that the search for identity depends on much more than a name.

‘The Namesake’, geschreven door Jhumpa Lahiri, want dat is het boek wat ik ontvangen heb, lijkt me daarom in alle opzichten een ruil waar ik geen spijt van ga krijgen. En nu we allebei ons boek in bezit hebben, kan de boekenruil officieel van start gaan:

@JuL1ta zal zich aldus gaan verdiepen in ‘Tussen mes en keel’ van Geerten Meijsing, en ik vanzelfsprekend in ‘The Namesake’. De komende tijd zal ik hier regelmatig mijn leeservaringen delen en afsluiten met een recensie. Het is mij nog niet bekend hoe @JuL1ta dat gaat doen. Zoals gezegd, een aantal spelregels moeten zich nog uitkristaliseren. Misschien deelt ze haar leeservaring alleen met mij. Misschien wel helemaal niet en houdt ze het voor zichzelf. Of misschien gaat ze wel in op mijn aanbod om bijvoorbeeld een gastblog op mijn site te schrijven. Wat zij wil. Zolang we maar boeken blijven ruilen.

~ ~ ~